Het Instituut voor Sociaal Recht (ISR) van de K.U.Leuven heeft sinds zijn oprichting in 1967 door ere-rector Roger Dillemans een lange onderzoekstraditie uitgebouwd op het gebied van de juridische aspecten van de sociale zekerheid, begrepen in ruime zin.  De hervorming van de sociale zekerheid, gelijke behandeling, rechtsbescherming van de sociaal verzekerde, handhaving van het socialezekerheidsrecht, aanvullende sociale verzekeringen, sociale bescherming bij grensoverschrijdende (arbeids)migratie in Europa en welzijnsrecht vormen hierbij centrale onderzoeksthema’s. Dit heeft geleid tot talrijke en belangwekkende onderzoekswerkzaamheden en publicaties op het gebied van sociale zekerheid, sociale bescherming, bijstands- en welzijnsrecht.

De aandacht die het Instituut sinds geruime tijd aan het welzijnsrecht schenkt, ligt in het verlengde van een basisbekommernis om de sociale bescherming van de kwetsbaren in onze maatschappij. Vanuit een personalistische visie heeft het ISR-onderzoek steeds de positie van de sociaal verzekerde en/of welzijnscliënt centraal gesteld. Wijlen professor dr. Béatrice Van Buggenhout schaarde in de loop der jaren een groep van medewerkers rond zich die zich nagenoeg volledig wijdden aan het wetenschappelijk onderzoek van de juridische aspecten van de welzijnszorg (algemene welzijnszorg, gezinszorg, ouderenzorg, jeugdzorg, zorg voor personen met een handicap, opbouwwerk, zorg voor minderheden en informele zorg). Zo tekende zich binnen het Instituut voor Sociaal Recht een onderzoekslijn welzijnsrecht af, die uiteenlopende onderzoeksprojecten uitvoerde en/of coördineerde, diverse publicaties realiseerde en verscheidene studiedagen organiseerde. De codificatie van het welzijnsrecht, welke leidde tot de oprichting van de Juriwel-databank en tot een driedelige Codex Welzijnsrecht, behoort tot de belangrijkste verdiensten van professor Van Buggenhout en haar medewerkers.

Sinds het overlijden van professor Van Buggenhout wordt de onderzoekslijn welzijnsrecht geleid door professor Johan Put. Steeds meer komt hierbij de nadruk te liggen op de verdieping van bepaalde welzijnsrechtelijke thema’s en de bestudering van het welzijnsrecht in internationaal en interdisciplinair perspectief.

De onderzoeksactiviteiten van het Instituut voor Sociaal Recht situeren zich op het brede spectrum van het socialezekerheidsrecht, Europees sociaal recht en welzijnsrecht. Het betreft zowel fundamenteel als veeleer beleidsgericht onderzoek. Regelmatig wordt daarbij vanuit een interdisciplinaire invalshoek gewerkt. Hierna volgen enkele voorbeelden van recent onderzoek:

• Sociale zekerheid:
  • Mensenrechten en sociale zekerheid
  • Participatie, eindeloopbaan en pensioenen
  • Managed care en dienstverlening in het sociaal recht
  • Het sociaal statuut van het personeel in lokale besturen
  • De keuze tussen bijstand en verzekering in de sociale zekerheid
  • Gelijke behandeling van werknemers, zelfstandigen en overheidspersoneel in de sociale zekerheid
  • Het statuut van de vrijwilliger en het vrijwilligerswerk
  • Het ‘sociaal statuut’ van de kunstenaars
  • Administratieve sancties in het socialezekerheidsrecht
  • Social governance: corporate governance in socialezekerheids- en welzijnsinstellingen
  • Handhaving in de ziekteverzekering
• Europese sociale zekerheid:
  • Country Profiles
  • Interactie belastingen en sociale zekerheid
  • Coördinatieverordening sociale zekerheid
  • De sociale zekerheid van de zelfstandigen en het Europese Gemeenschapsrecht
  • Vrij verkeer zorgverstrekkers en impact op de sociale zekerheid
  • Het circuleren van bloed op de Europese eenheidsmarkt
  • De implementatie van de Dienstenrichtlijn in het beleidsdomein WVG
• Welzijnsrecht en OCMW:
  • Codificering, harmonisering en vereenvoudiging van het welzijnsrecht
  • Onderzoek naar de grijze zones tussen het formele en het informele arbeidscircuit
  • De juridische positie van de welzijnscliënt ten aanzien van welzijnsvoorzieningen
  • Het Vlaamse Zorgdecreet van 30 maart 1999 en de conformiteit met de Europese regelgeving
  • De relatie tussen OCMW en student
  • Territoriale bevoegdheid van de OCMW’s voor de betaling van het bestaansminimum en/of de financiële dienstverlening
  • Terugvordering van het bestaansminimum en van maatschappelijke dienstverlening ten overstaan van de onderhoudsplichtigen en van de beneficiaris
  • Beroepsgeheim en deontologie in de welzijnssector
  • Analyse van rechtspraak betreffende het recht op maatschappelijke integratie
  • Impactanalyse van de dienstenrichtlijn voor de Vlaamse welzijnssector
  • Het statuut van pleegouders
• Jeugd(beschermings)recht
  • Elektronisch dossier in de bijzondere jeugdbijstand
  • Coördinatie reglementering bijzondere jeugdbijstand
  • Ondersteuning juridische werkgroep ‘Kaderdecreet Integrale Jeugdhulp’
  • Het beslissingsbeleid van jeugdmagistraten
• Aanvullende sociale verzekeringen
  • Gelijkheid, selectiviteit en solidariteit in aanvullende werknemerspensioenen
  • Sociaalrechtelijke aspecten van de arbeidsmobiliteit met betrekking tot de aanvullende pensioenvoorzieningen
  • De impact van het sociaal recht op de Europese regelgeving inzake aanvullende pensioenen

Hieronder wordt een link naar de lijst weergegeven van lopende en afgelopen onderzoeken van de laatste vijf jaar, met telkens:

• Titel van het onderzoek
• Opdrachtgever
• Budget
• Periode

Klik hier om naar de referentielijst te gaan.

Het ISR heeft structurele contacten met andere onderzoeksgroepen van de rechtsfaculteit en van andere faculteiten van de K.U.Leuven, met de sociaalrechtelijke centra van de andere Belgische universiteiten en is ingebed in een uitgebreid Europees netwerk, via het European Institute of Social Security, waarvan het ISR het secretariaat en de coördinatie waarneemt.

Er wordt nauw samengewerkt met de onderzoekslijn 'Jeugd en preventie' van het Leuvens Instituut voor Criminologie (LINC). Enkele actuele onderzoeksthema’s van deze onderzoekslijn zijn: het herstelrecht en herstelgericht groepsoverleg, preventiemodellen, het opzetten van een jeugdmonitor, onveiligheidsgevoelens, profiel en ervaringen van weglopers, etc.

ZAP

Prof. dr. Danny Pieters
Prof. dr. Johan Put
Prof. dr. Paul Schoukens
Prof. dr. Dries Simoens
Prof. dr. Yves Stevens
Prof. dr. em. Jef Van Langendonck

Wetenschappelijk medewerkers

Eveline Ankaert
Barbara Brouwers
Kim De Witte
Valérie Flohimont
Geraldine Fobelets
Yvonne Havenga
Katrien Herbots
Jos Huys
Maarten Janssens
Klaus Kapuy
Luc Maroy
Marjan Rom
Kirsten Vanden Bempt
Ann Vanderhaeghen
Vanessa Verdeyen

Secretariaat

Carla Ons

Instituut voor Sociaal Recht – K.U.Leuven
Postadres: Tiensestraat 41
Bezoekadres: Blijde-Inkomststraat 17-19
B-3000 Leuven
T. +32 16 32 54 00 - +32 16 32 54 08
F. +32 16 32 54 24